• YARIM ALTIN
    2.506,00
    % 1,18
  • AMERIKAN DOLARI
    13,7814
    % 0,45
  • € EURO
    15,5853
    % 0,18
  • £ POUND
    18,3146
    % 0,56
  • ¥ YUAN
    2,1601
    % 0,39
  • РУБ RUBLE
    0,1855
    % -0,26
  • BITCOIN/TL
    676996,480
    % 0,25
  • BIST 100
    1.927,39
    % 0,89

Atmosfer Nedir ve Özellikleri Nelerdir?

Atmosfer Nedir ve Özellikleri Nelerdir?

Atmosfer, dünyanın etrafını çevreleyen gaz tabakası olarak tanımlanabilir. Atmosferin de yardımı ile dünya üzerinde dört farklı iklim yaşanır. Gaz yuvarı ismi ile de anılan atmosferde birtakım gazlar mevcuttur. Ozon tabakası ise UVA ve UVB ışınlarını filtreleyen bir atmosfer bölümüdür. Ozon tabakası sayesinde güneş ışınları dünyaya kırılarak gelir ve bu da insan yaşamına uygun biri ortamın oluşmasını sağlar.

Atmosferin en önemli özelliği ise dünyayı meteorlardan ve güneşin tüm zararlı ışınlarından korumasıdır. Yaklaşık %71’i azottan oluşur ve bununla birlikte %28 kadar da oksijenden meydana gelmiştir. Bunların dışında helyum, karbondioksit ve ksenon gazları da bulunur. 7 katmandan oluşan atmosferin her katmanının farklı işlevleri vardır.

Atmosferin Dünyaya Faydaları Nelerdir?

Atmosferin Faydaları

Atmosfer nedir diye sorulduğunda dünyayı bir gaz tabakası ile koruyan oluşumdur şeklinde yanıt verilebilir. Çeşitli gazlardan meydana gelen atmosferin dünya için önemi son derece büyüktür. Dünya açısından atmosferin faydaları şu şekilde sıralanabilir:

  • Atmosferin varlığı dünyada çeşitli iklimlerin yaşanmasını sağlar.
  • Canlı yaşamının devamı için gerekli gazları bulundurur. Yaşam olanağı yaratır.
  • Güneşten gelen ışınların bir kısmını tutarak doğrudan yeryüzüne ulaşmasına engel olur.
  • Ozon tabakası ise güneşleri süzerek zararlı ışınların kırılmasını sağlar.
  • Meteorların dünyaya düşmesini engeller.
  • Dünyanın aşırı soğumasını ya da ısınmasını engelleyerek dengeli iklimlerin oluşmasını sağlar.

Tüm bunlar dünyada yaşamayı olanaklı kılan faktörlerdir. Bununla birlikte atmosfer olmasaydı dünyada neler olurdu sorusunun da yanıtı birçok kişi tarafından merak edilmektedir.

Atmosfer Olmasaydı Dünya Nasıl Olurdu?

Atmosfer Olmasaydı Dünya Nasıl Olurdu?

Atmosferin birçok önemli faydası vardır. Hem doğa hem de insanlar için hayatın devamlılığını sağlayan bu oluşum eğer var olmasaydı dünya üzerinde bir yaşamdan bahsetmek mümkün olmazdı. Atmosfer olmasaydı dünyada gözlemlenebilecek olası durumlar ise şunlardır:

  • Atmosfer olmazsa dünyaya güneş ışınları direkt ulaşır ve bu da insan yaşamını olanaksız hale getirebilir.
  • Atmosferin bulunmaması çok hızlı ve yüksek derecede sıcaklık değişimleri yaşanabilir. Gündüzleri aşırı sıcak olurken geceleri son derece soğuk olabilirdi.
  • Göktaşları dünyaya daha hızlı ve kolayca ulaşırdı.
  • Su döngüsü meydana gelmez ve küresel ısınmalar oluşmazdı.
  • Sel ve su baskınları ya da kasırgalar oluşmazdı.
  • Gökyüzü mavi yerine siyah bir renkte olurdu ve gökkuşağı oluşumu meydana gelmezdi.

Yani atmosfer olmasaydı şuan kinden çok farklı bir dünya ile karşılaşabilirdiniz.

Atmosferin Özellikleri Nelerdir?

Renksiz ve saydam bir yapıya sahip olan atmosfer özellikleri oldukça fazladır. Renksiz bir yapısı olsa da yapısında bulunan su buharı güneş ışınlarını kırdığı için beyaz ışınlar mavi olarak görünür. Atmosferin alt katları daha sıcaktır. Ekvatora doğru kalınlığında artış gözlemlenir. Bunun yanında kutuplarda daha azdır.

Atmosferin genel olarak kalınlığı ise 10.000 km civarındadır. Yoğunluk yerden yükseldikçe azalır. Ağır gazlar alt kısımlarda hafif olanlar ise daha üst tabakalarda birikmiştir. Atmosferde hiçbir zaman miktarı değişmeyen ve daima bulunan gazlar ise karbondioksit ve su buharıdır.

Atmosferin Katmanları ve Özellikleri

Atmosferin katmanları ve özellikleri incelendiğinde her katmanın kendine has bir işlevi olduğu görülebilir. Katmanları şu şekilde açıklamak mümkündür:

  • Troposfer

Atmosferin yere temas eden en aşağıda ki katmanıdır. Gazların yoğunlukta olduğu bu katmanın ekvator bölgesinde ki kalınlık yaklaşık 17 km’dir. Kutuplarda ise 10 km civarındadır. Atmosferin en önemli katmanıdır ve gazların %75’i burada bulunur. Aynı zamanda su buharının tamamı da yine bu katmanda bulunmaktadır. Bununla birlikte hava akımları, nem, yağışlar ve basınç değişimleri de bu katmanda meydana gelmektedir. Bu tabaka yerden yansıyan güneş ışınları ile ısındığı için atmosferin sıcak bir alt tabasıdır. Burada sıcaklık her 200 metrede yükselince azalma gösterir.

  • Stratosfer

Stratosfer ise 50 km yüksekliğe kadar uzanan bir katmandır. Yatay hava hareketleri burada da görülmektedir. Özellikle rüzgârlar çok etkilidir. Su buharı yoktur ve dikey hava hareketleri görülmeyen bir katmandır. Burada yalnızca yatay hareketler hâkimdir. Bu durum da diğer tabakalar ile stratosfer arasında bir taşınma olmamasına neden olmaktadır. Oldukça riskli kolan bu durum zamanla büyük bir atmosfer kirliliği oluşmasına neden olabilmektedir. Stratosferin en önemli özelliği ise değişken bir ısısı olmamasıdır. Stratosferde hava sıcaklığı -60 derecelere ulaşmaktadır. Yerçekimi azaldığından burada cisimler gerçek ağırlıklarını kaybetmeye başlarlar. Bu katmanın üstünde ise ozon gazları bulunmaktadır.

  • Mezosfer

Bu katmanın kalınlığı 30 ile 50 km arasında değişmektedir. Ozonosfer ve Kemosfer isimli iki katmandan meydana gelir. Ozonosfer tabakasında ozon gazı bulunur ve bu da güneşten gelen ışınların kırılmasında önemli bir rol üstlenir. Kemosferde ise zararlı ışınların biraz daha süzülmesi sağlanır.

  • Termosfer

Mezosferden sonraki katman Termosfer katmanıdır. Bu katman 400 km yüksekliğe kadar çıkar. Güneş ışınlarının en fazla hissedildiği katmandır. Burada güneşin etki durumuna göre sıcaklık değerleri 1200 C’ye kadar çıkabilmektedir. Bu katta bulunan gazlar iyon halindedir ve bu iyonlar arasında da çok aktif bir alışveriş vardır. Bu nedenle bu katmanda haberleşme sinyalleri ile radyo dalgaları son derece iyi bir şekilde iletilir.

  • Ekzosfer

Atmosferin en dışarıdaki katmanıdır. Burada çok az miktarda helyum ve hidrojen gazı bulunmaktadır. Atomlardan oluşan bu katmanda üst sınırı kesin olarak bilinemiyor. Bu katmandan sonra ise uzay boşluğu başlar. Dünyadan gönderilen tüm yapay uyduların bulunduğu katmandır ve yerçekimi son derece düşüktür.

İmaj Kaynakları: